کاهش آمار تغذیه انحصاری با شیر مادر در ششماه نخست زندگی و افت تداوم شیردهی تا دو سالگی، به نگرانی تازهای در حوزه سلامت نوزادان تبدیل شده است. رئیس انجمن ترویج تغذیه با شیر مادر با تأکید بر اینکه شیر مادر «اولین واکسن طبیعی» نوزاد است، سیاست توزیع گسترده شیرخشک را از عوامل تضعیف فرهنگ شیردهی دانست و خواستار اصلاح ضوابط توزیع شیرخشک و استقرار مشاوران تخصصی شیردهی در بیمارستانها و مراکز بهداشتی شد.
به گزارش روابط عمومی انجمن پزشکان کودکان ایران، دکتر سید ابوالفضل افجهای، رئیس انجمن ترویج تغذیه با شیر مادر، ضمن ابراز نگرانی از روند نزولی شاخصهای تغذیه با شیر مادر، بر ضرورت بازگرداندن جایگاه واقعی شیر مادر به عنوان بهترین انتخاب برای سلامت نوزاد تأکید کرد.
وی با اشاره به کاهش تغذیه انحصاری با شیر مادر در ۶ ماه اول زندگی و همچنین افت تداوم شیردهی تا پایان دو سالگی گفت: «تغذیه با شیر مادر، اولین واکسن طبیعی برای نوزاد است. مطالعات متعدد نشان میدهد کودکانی که با شیر مادر تغذیه میشوند، در برابر بیماریهای عفونی مقاومتر بوده و از رشد و نمو طبیعیتری برخوردارند. همچنین شواهد علمی، ارتباط تغذیه با شیر مادر را با کاهش خطر برخی بیماریها مانند آسم، دیابت و اختلالات کلیوی نشان میدهد.»
نقد سیاستهای توزیع شیرخشک
رئیس انجمن ترویج تغذیه با شیر مادر با انتقاد از روند فعلی توزیع شیرخشک اظهار داشت: «توزیع شیرخشک با کد ملی برای تمامی نوزادان تا دو سالگی، نهتنها به ترویج فرهنگ شیردهی کمک نمیکند، بلکه عملاً زمینه مصرف بیرویه را فراهم میسازد. شیرخشک جایگاه مشخصی دارد و باید صرفاً برای نوزادان مبتلا به برخی بیماریهای خاص یا مادرانی که به دلیل مشکلات پزشکی قادر به تولید شیر کافی نیستند، با تجویز و نظارت پزشکی استفاده شود؛ اما در شرایط فعلی به رقیبی برای طبیعت تبدیل شده است.»
هزینههای اقتصادی بر دوش خانوار
دکتر افجهای با اشاره به پیامدهای اقتصادی این رویکرد افزود: «هزینههای بالای شیرخشک، شیشه و تجهیزات جانبی، فشار قابل توجهی بر سبد هزینه خانوار وارد میکند. منطقیتر است که به جای تخصیص منابع به شیرخشک، از مادران شیرده حمایت تغذیهای صورت گیرد و هزینهها صرف تأمین مواد غذایی مغذی مانند گوشت، مرغ، ماهی، شیر و میوه برای مادر شود تا سلامت مادر و کودک همزمان تضمین شود.»
جای خالی مشاوران شیردهی
وی یکی از علل کاهش تمایل به شیردهی را کمبود حمایت و آموزش تخصصی دانست و گفت: «برخی مادران به دلیل سختیهای آغاز شیردهی یا باورهای نادرست، زودتر به شیرخشک روی میآورند و از سوی دیگر برخی پزشکان نیز به دلیل محدودیت زمان، امکان ارائه آموزش و پیگیری کافی را ندارند. پیشنهاد ما استقرار مشاوران شیردهی در تمام بیمارستانها و مراکز بهداشتی است؛ اما با وجود تربیت نیروهای متخصص، به دلیل نبود جایگاه شغلی مشخص در بخش دولتی و خصوصی، بسیاری از این مشاوران عملاً خانهنشین شدهاند.»
رئیس انجمن ترویج تغذیه با شیر مادر در پایان از وزارت بهداشت خواست با اصلاح ضوابط توزیع شیرخشک و کنترل هدفمند آن و همچنین بهکارگیری مشاوران متخصص شیردهی در مراکز درمانی و بهداشتی، حمایت از تغذیه با شیر مادر را به عنوان یک اولویت ملی برای حفظ سلامت نسل آینده در دستور کار قرار دهد.
نویسنده :سمیرا محمدعلی